Jak wypełnić CIT/TP? A także inne pułapki w dokumentacji podatkowej za 2017 rok

Przepisy dotyczące dokumentacji podatkowej za 2017 rok opublikowano już w 2015 roku, natomiast na praktyczne wskazówki w formie rozporządzenia uwzględniających te zmiany przyszło nam czekać do września 2017 roku.

Analiza funkcjonalna została zdefiniowana przy pomocy nowych pojęć – profilu funkcjonalnego oraz łańcucha wartości dodanej. Te kategorie pojawiają się w załączniku do zeznania rocznego oraz w raporcie CbC. Różne elementy z zakresu sprawozdawczości cen transferowych są tym samym komplementarne.

Wytyczne, według których podatnicy powinni przygotować się do raportowania o cenach transferowych w 2017 roku:

  1. W Dziennikach Ustaw z datą 18 września 2017 roku ukazały się rozporządzenia wykonawcze w sprawie informacji zawartych w dokumentacji podatkowej, wydane na podstawie art. 9a ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (poz. 1753) oraz art. 25a ust. 8 ustawy i podatku dochodowym od osób fizycznych (poz. 1752).
  2. W czerwcu 2017 roku (Dz. U poz. 1191) opublikowano nowy wzór deklaracji CIT-8, w którym w polu 24. podatnik składa oświadczenie, że był zobowiązany do sporządzenia dokumentacji podatkowej, w polu 26., że dokumentacja podatkowa powinna zawierać analizę porównywalności, a w polu 25., że dokumentacja podatkowa obejmuje również tzw. „master file”. Podatnik nie wysyła dokumentacji podatkowej do organu podatkowego, ale oświadcza, że ją sporządził  (służy temu pole 34 w zeznaniu rocznym CIT-8).
  3. W czerwcu 2017 roku (Dz.U. poz. 1190 i 1205) opublikowano wzory załączników do zeznania rocznego, w których podatnicy złożą zwięzły, aczkolwiek szczegółowy raport o wszelkich rozliczeniach lub ich braku (nieodpłatne świadczenia) z podmiotami powiązanymi. Struktura tego załącznika (uproszczone sprawozdanie w zakresie podatku dochodowego – od osób prawnych CIT/TP oraz od osób fizycznych PIT/TP) koresponduje z zawartością dokumentacji podatkowej.
  4. Dodatkowo w życie weszła ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami (Dz.U. poz. 648), z której również wynika obowiązek złożenia deklaracji CBC-P (art. 86 ww. ustawy). Ta deklaracja na razie doczekała się jedynie wskazówek technicznych dla użytkownika: wersja robocza formularza CBC-P (formularz nie jest dostępny do testowania).
  5. Zmniejszyły się obowiązki w zakresie składania deklaracji ORD-U, gdyż podatnicy składający CIT/TP są zwolnieni z ORD-U (zwolnienie w art. 82 § 1a Ordynacji podatkowej).

Dla przypomnienia, mniejsi podatnicy (próg przychodów / kosztów 2 mln euro) nie muszą sporządzać dokumentacji podatkowej, chyba że wykazują płatności do rajów podatkowych lub funkcjonują w ramach spółek komandytowych – wtedy progi wynoszą odpowiednio 20 i 50 tys. euro.

Powiązania pomiędzy CIT/TP oraz raportem CbC

Przed wypełnieniem CIT/TP (PIT/TP) oraz sporządzeniem dokumentacji podatkowej warto zapoznać się z odpowiednią dyrektywą (Dyrektywa Rady 2011/16/UE) i dowiedzieć się w swojej grupie kapitałowej, czy spółka matka będzie składała tzw. raport Country-by-Country, gdyż informacje w nim zawarte również mają swoje odpowiedniki w CIT/TP (PIT/TP). O tym, w jaki sposób o dochodach polskiego podatnika funkcjonującego w ramach grupy kapitałowej zeznaje spółka matka (czy inny podmiot wyznaczony w grupie kapitałowej), polski organ dowie się dzięki automatycznej wymianie informacji pomiędzy administracjami innych państw (więcej na ten temat można znaleźć w publikacji w witrynie ministerstwa.

Co to jest profil funkcjonalny?

Najistotniejsze kategorie warte uzgodnienia w ramach polityki cen transferowych w grupie kapitałowej to:

  1. Profil funkcjonalny,
  2. Własność wartości niematerialnych i prawnych oraz
  3. Łańcuch wartości dodanej.

W odniesieniu do profilu funkcjonalnego zeznanie CIT/TP (PIT/TP) posługuje się pojęciami używanymi w literaturze fachowej czy Wytycznych OECD. Przykładowo podatnik, który zdecyduje, że jego profilem funkcjonalnym jest dystrybucja, może wybrać jedną z trzech opcji: 1. rozbudowane funkcje i ryzyka, 2. ograniczone ryzyka lub 3. komisant. W praktyce chodzi o to, czy podatnik polski, który zajmuje się na obszarze Polski sprzedażą produktów producenta – podmiotu powiązanego zarabia poprzez zakup produktów na własny rachunek, prowadzenie magazynu, ustalanie polityki cenowej czy też ma ograniczone pole możliwości w ustalaniu cen, a produkty są dostarczane wprost z magazynu powiązanego producenta. Im większe zaangażowanie aktywów (kapitał na finansowanie zapasów, utrzymanie magazynu, sieci dystrybucyjnej), większa ekspozycja na ryzyko (np. kursowe, magazynowe), tym większy powinien być zysk.

Kluczowym pytaniem może okazać się jednak, kto dysponuje listą klientów lub znakiem towarowym. Jeśli kontrakty z głównymi odbiorcami zawiera podmiot powiązany lub/i udostępnia rozpoznawalny znak towarowy, to może się okazać, że premia za zaangażowane aktywa niematerialne należy do podmiotu powiązanego, a dochód wykazywany w Polsce odpowiada profilowi funkcjonalnemu dystrybutora o ograniczonych ryzykach.

Decyzja o tym, które pole w formularzu CIT/TP zaznaczy podatnik, będzie prawdopodobnie rzutowała na ocenę jego dochodu w odniesieniu do branży poprzez zastosowanie art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Analizując  strukturę zeznania CIT/TP podatnik może domniemywać, że jego dochody będą oceniane w zestawieniu z dochodami innych podmiotów, których główny przedmiot działalności wg PKD jest tożsamy z tym, jaki podatnik zezna w CIT/TP (sekcja D, pola 18 i 19). Pewności jednak nie ma, ale warto poświęcić chwilę uwagi, czy kod PKD w REGON odpowiada rzeczywistej głównej działalności  podatnika.

W obszarze profilu funkcjonalnego należy unikać niespójności pomiędzy CIT/TP oraz raportem CbC, który m.in. określa główny przedmiot działalności poszczególnych członków grupy kapitałowej (np. produkcja lub przetwórstwo, usługi administracyjne, zarządcze lub wsparcia, finansowanie wewnątrzgrupowe).

Co to jest łańcuch wartości dodanej?

Kolejny ważny element puzzli cen transferowych, czyli łańcuch wartości dodanej wiąże się z profilem funkcjonalnym i wymaga zrozumienia biznesu całej grupy kapitałowej oraz określenia, w jakich proporcjach podzielić wartość dodaną generowaną przez podmioty powiązane. Sporządzeniu analizy funkcjonalnej pomaga nakreślenie łańcucha transakcji między podmiotami powiązanymi, wskazanie w jaki sposób powstaje wartość dodana w ramach grupy podmiotów powiązanych, a w konsekwencji wskazanie, która część tego „tortu” przypada na podatnika.

Przygotowanie kompletu opracowań składających się na dokumentację podatkową jest bardziej niż dotychczas uzależnione od współpracy w ramach grup kapitałowych w przekazywaniu informacji dotyczącej polityki cen transferowych. Zrozumieniu terminów zawartych w nowych przepisach wykonawczych służy lektura wytycznych OECD, w szczególności pakietu BEPS.

Master file z grupy kapitałowej zawsze przydatny

Polski ustawodawca wymaga dołączenia do dokumentacji podatkowej tzw. master file, gdy przychody lub koszty podatnika przekroczyły w poprzednim roku podatkowym 20 mln euro. Mniejsi podatnicy mogą zapoznać się z tym dokumentem w trakcie przygotowywania dokumentacji podatkowej, aby wykorzystać analizę podmiotu dominującego. Nowe przepisy odnoszące się do dokumentacji podatkowej wymagają zaprezentowania podatnika i jego dochodu w kontekście transakcji zawieranych z podmiotami powiązanymi, rajami podatkowymi lub w ramach szeroko rozumianych wspólnych przedsięwzięć (np. spółek komandytowych, restrukturyzacji). Rozporządzenia w sprawie informacji zawartych w dokumentacji podatkowej wymagają ponadto ujawnienia opisu profilu funkcjonalnego czy łańcucha wartości dodanej, które to informacje powinny być podawane w innej części dokumentacji podatkowej tzw. master file (załącznik 1 w Action 13 w ramach BEPS).

Niejasności w nowych przepisach

Pytania o to:

  1. Co to jest transakcja i ile ich zawieramy?
  2. Czy zakłady zagranicznych podatników jako niezobowiązane do prowadzenia ksiąg w rozumieniu ustawy o rachunkowości (oprócz oddziałów)sporządzają dokumentację podatkową?
  3. Czego dotyczy dokumentacja podatkowa wspólnych przedsięwzięć?
  4. Jaka będzie praktyczna różnica pomiędzy analizą danych porównawczych przygotowywaną przez podatnika i analizą porównywalności przygotowywaną przez organ (Rozporządzenia w sprawie sposobu i trybu określania dochodów osób prawnych w drodze oszacowania oraz sposobu i trybu eliminowania podwójnego opodatkowania osób prawnych w przypadku korekty zysków podmiotów powiązanych),

wydają się pytaniami drugorzędnymi w sytuacji, gdy sprostanie wymaganiom postawionym przez nowe przepisy wymaga zebrania w bardzo krótkim czasie spójnych danych, które w poprzednim stanie prawnym był zobowiązany zebrać organ podatkowy w trakcie długiego postępowania podatkowego.

Obecnie w interesie podatników jest sporządzenie dokumentacji podatkowej w rozumieniu ustawy, gdyż tylko taka chroni ich przed sankcją stawki 50% od dochodu, jaki może zostać oszacowany przez organ jako dochód utracony w wyniku ustalenia nierynkowych warunków w transakcjach z podmiotami powiązanymi.

Renata Papała

Jesteśmy jedną z wiodących organizacji audytorsko-doradczych na świecie. Wiedza, doświadczenie i zaangażowanie ponad 3000 partnerów oraz 47 000 pracowników Grant Thornton dostępne są dla klientów w 142 krajach. W Polsce działamy od 24 lat, a ponad 500-osobowy zespół oraz obecność w kluczowych aglomeracjach (Warszawa, Poznań, Katowice, Wrocław, Kraków i Toruń) zapewniają nam bliski kontakt z klientami oraz umożliwiają realizację wymagających projektów w obszarze usług audytorskich, doradztwa podatkowego, gospodarczego, europejskiego oraz prawnego, a także outsourcingu rachunkowości, kadr i płac bez względu na wielkość, rodzaj i lokalizację biznesu klienta. Klienci firmy to ponad 1600 podmiotów rocznie, w tym kilkadziesiąt spółek notowanych na GPW oraz firmy z top 500 największych przedsiębiorstw działających w naszym kraju.

Zobacz także

3 komentarze

  • ~Jacek 31 października 2017   Odpowiedz →

    Bardzo przydatny wpis 🙂

  • Zgadzam się z przedrozmówcą 😉

  • ~Monique 19 grudnia 2017   Odpowiedz →

    Świetny wpis, dziękuję za pomoc! Widzę jednak, że w moim przypadku nie obejdzie się bez profesjonalnego doradztwa podatkowego. Do tej pory moja mała, jednoosobowa firma korzystała z usług zaprzyjaźnionej księgowej, jednakże na tym chyba kres. Dziękuję za porady! Będę musiała omówić je z kompetentnymi osobami 🙂

Skomentuj